Facebook Twitter Instagram

Stichting Erfgoed Nederlandse Biercultuur

Brouwerij De Sleutel

Brouwerij

Opgericht: 1433
Gestopt: 1968

Namen

(1433-1887) Brouwerij De Sleutel
(1887-1907) Brouwerij De Sleutel en De Ster
(1907-1968) Brouwerij De Sleutel

Etiketten: Bieretiketten.nl

Provincie: Zuid-Holland

Vestigingsadres

Varkenmarkt 64 Dordrecht

Geschiedenis

Volgens een oud eigendomsbewijs, gedateerd 27 Juli 1433, werd aan de Groenmarkt in het pand De Sleutel een bierbrouwerij opgericht. Willem Danielsoen zou daar het Dordrechtse mom gebrouwen hebben. De brouwerij kende daarna nog vele eigenaren. Door een huwelijk kwam ze in de tweede helft van de 16e eeuw in handen van de familie Repelaer en bleef dat tot 1727. Een van hen, Anthonis Repelaer, was naast bierbrouwer ook bewindhebber van de V.O.C. en de W.I.C. alsmede burgemeester van Dordrecht. Gerrit Weijmans verkocht zijn brouwerij in 1812 aan de firma Van Welsenes en Comp.

In 1828 adverteerde Cornelis van Pieren dat hij benevens de gewone bruine, ook gersten- en witte bieren brouwt. Zijn zoon Johannes Nicolaas Pieren meldde in 1854 dat hij door de aanhoudende duurte der Granen en de ongekende hooge Hopprijzen zich verpligt vindt, de prijzen zijner Bieren, die tot nog toe geen verhooging hadden ondergaan, van af heden Een Gulden per Vat hooger te stellen. De brouwerij had inmiddels een flinke omvang bereikt toen ze  in februari 1885 en daarna nogmaals in april 1887 ter veiling werd aangeboden: De sedert het jaar 1433 in werking zijnde Bierbrouwerij genaamd De Sleutel, in 1876 geheel nieuw ingericht tot Stoombierbrouwerij, systeem Cascade, met de daartoe behoorende uitgebreide Gebouwen, te Dordrecht, aan de Varkenmarkt, waarin Machinekamer met Stoomketel en Machine van 8 Paardenkracht, Koudwaterreservoir, Koelbak, Ketel, Werkkuip van 19.82 HL, Sachariseerkuip, rood koperen Bierketel, pl. m. 144 HL., Geilkuip met koperen Verkoelingstoestel, zelf werkende Stoompomp, gevende Wel- en Rivierwater; voorts Gistkelders, Mouterij, Maalderij, Moutvloer, Denning, diverse Graan-, Mout- en Vaatwerkzolders, dubbele Eest, 6 Bierkelders, Kuiperij, Kantoor, Koetshuis, Wagenpakhuis en alle verdere tot de Brouwerij behoorende vaste Machineriën, Werktuigen en Gereedschappen.

De nieuwe eigenaar werd Herman Pieter de Kat van Hardinxveld. De Kat ontbond zijn firma Bosch & Van Epenhuijsen waaronder hij brouwerij De Ster uit Zwijndrecht dreef en richtte samen met Aafje Gerritje Stemberg Bosch en haar zoon Barend van Epenhuijsen de Naamlooze Vennootschap: Maatschappij tot exploitatie der stoombierbrouwerijen de Sleutel en de Ster op. Vanaf 1893 werd begonnen met de aflevering van lagerbier. Daarnaast verscheen de eerste advertentie voor de Dordrechtse specialiteit Paulus Jonas, een oud bier met 3,5 volume procent alcohol dat gezoet, gekruid en warm werd gedronken. Dit bier was vernoemd naar de Amerikaanse zeerover Paulus Jones, die in 1759 met een buit op Texel landde en een tijd lang populair was in Nederland.

Hoewel de vestiging in Zwijndrecht al in 1892 was gesloten werd de naam van de firma pas in 1907 weer teruggebracht tot Brouwerij De Sleutel. Vanwege twee wereldoorlogen, de economische depressie en het daaruit volgende  grondstoffentekort en dalende bierconsumptie, kon brouwerij de Sleutel het hoofd in de eerste helft van de 20e eeuw nauwelijks boven water houden. Een klein lichtpuntje was het contract dat ze wist af te sluiten met de Amerikaanse Burlington Brewing Company. Hollands bier was gewild in de Verenigde Staten en de Amerikanen zagen er wel brood in om hun etiketten van Van Merritt Beer te voorzien van de tekst: brewed according to the formula prepared by and with the exclusive permission of De Sleutel Brewery Co. LTD. est. prior to A.D. 1433 Dordrecht, Holland.

Desondanks wist De Sleutel zich niet als zelfstandige brouwerij te handhaven. In 1950 begonnen de eerste samenwerkingsgesprekken met Heineken, die in 1953 tot een volledige overname leidde. Het merk bleef ook na de sluiting in 1968 nog bestaan. Tot 2001 bracht Heineken jaarlijks het Sleutel Bokbier op de markt. In het voormalige lagerkelder- en moutpakhuis aan het Buddingh'plein is vanaf 2006 Stadsbrouwerij Dordrecht gevestigd.

Eigenaren

(1433->1433)
(<1652-1652)
(<1726-<1727)
(1727->1727)
(<1811-1812)
(1812-1828)
(1828-1867)
(1867-1887)
(1887-1933)
(1887-1926)
(1887-1917)
(1904-1933)
(1934-1953)
(1934-1953)

Niet meer gebrouwen bieren (16)

Regulier assortiment

Bokbier Faro Lager Münchener Oud Bruin Pilsener

Overig

Belegen Gerste bruin bier Extra Oud gerstenbier Meibier mom Paulus Jonas Pinkster-Bock Tafelbier wit bier

Aanvullingen voor deze pagina kunnen worden doorgegeven via feedback-knop

-- Adverteerders --

© 2017-2024 Stichting Erfgoed Nederlandse Biercultuur